Wat meerwerk is, en wat niet
Meerwerk is alles wat bovenop de overeengekomen opdracht wordt uitgevoerd. Minderwerk is het omgekeerde: werk dat vervalt. Daartussen zitten stelposten: bedragen in de offerte voor iets wat nog niet vaststaat, bijvoorbeeld de tegels die je nog moet uitzoeken. Kies je duurdere tegels dan de stelpost, dan betaal je het verschil. Dat is geen meerwerk in de zin van extra werk, maar het is wel een bedrag dat je vooraf moet kunnen zien aankomen.
Belangrijk is het onderscheid tussen een wijziging die jij wilt en een tegenvaller in het werk zelf. Voor wat jij verandert, betaal je, mits je tijdig bent gewaarschuwd. Voor een tegenvaller hangt het af van de prijsafspraak: bij een vaste prijs is dat in de regel het risico van de aannemer, bij een richtprijs niet.
Wat de wet en de ACM zeggen
Samengevat uit artikel 7:755 BW en de uitleg van ACM ConsuWijzer.
| Situatie | Vaste prijs | Richtprijs |
|---|---|---|
| Jij wijzigt de opdracht en bent tijdig gewaarschuwd voor de hogere prijs | Je betaalt het meerwerk | Je betaalt het meerwerk |
| Jij wijzigt de opdracht, maar bent niet of te laat gewaarschuwd | Je hoeft het meerwerk niet te betalen, tenzij je had moeten begrijpen dat het meer kost | Idem |
| Het werk valt tegen, zonder wijziging van jouw kant | Meestal geen meerprijs; de aannemer moet het werk afmaken | Meerprijs mogelijk, mits tijdig gewaarschuwd |
| Tegenvaller, niet tijdig gewaarschuwd | Geen meerprijs | Maximaal 10% boven de richtprijs, meer alleen met jouw toestemming |
| Er vervalt werk | Prijs hoeft niet omlaag, tenzij zo afgesproken | Recht op verlaging: je betaalt werkelijk gemaakte uren en materialen |
Geen juridisch advies. Algemene voorwaarden kunnen aanvullende afspraken bevatten; lees die voordat je tekent.
Waar meerwerk meestal vandaan komt
Meerwerk komt bij verbouwingen meestal uit vier bronnen. De eerste is een te oppervlakkige opname: niemand heeft onder de vloer gekeken of achter de voorzetwand, en na de sloop blijkt de situatie anders. De tweede is een vage scope: "badkamer vernieuwen" zonder te zeggen of het leidingwerk tot de meterkast wordt vervangen, of alleen in de badkamer. De derde is keuzes die tijdens het werk worden gemaakt: een extra stopcontact, een ander tegelformaat, een nis in de douche. Elk van die keuzes is redelijk, maar samen tellen ze op.
De vierde bron is lastiger: onvoorziene omstandigheden, zoals houtrot in een balklaag of een leiding die niet voldoet. Die kun je niet altijd voorkomen, maar je kunt wel afspreken hoe ermee wordt omgegaan. En je kunt ze kleiner maken door vóór de definitieve prijs onderzoek te laten doen waar dat zinvol is, bijvoorbeeld een asbestinventarisatie of een inspectie van de kruipruimte.
Zo voorkom je het meeste meerwerk
- Een opname die verder kijkt dan de afwerking. Kruipruimte, zolder, meterkast, leidingen, draagconstructie.
- Onderzoek vóór de prijs. Asbest in woningen van vóór 1994, fundering bij signalen van verzakking.
- Een scope per ruimte en per onderdeel. Met een lijst van wat uitdrukkelijk niet is inbegrepen.
- Realistische stelposten. Vraag waarop het bedrag is gebaseerd: een product, een prijs per m² of een aantal uren.
- Keuzes vóór de start. Tegels, sanitair, keuken, schakelmateriaal, vloeren. Een keuze tijdens de uitvoering kost vaker geld en tijd.
- Een afgesproken wijzigingsroute. Wie stelt een wijziging voor, hoe wordt hij geprijsd, wie keurt goed, en hoe wordt hij verrekend.
Wat er in een goed wijzigingsvoorstel staat
Een mail of bericht is genoeg, zolang deze punten erin staan en jij schriftelijk akkoord geeft vóór de uitvoering.
| Onderdeel | Voorbeeld |
|---|---|
| Nummer en datum | Wijziging 04, 12 maart |
| Aanleiding | Op verzoek van opdrachtgever; of: bevinding na sloop |
| Wat er verandert | Twee extra dubbele wandcontactdozen in de keuken, op een nieuwe groep |
| Prijs | Meerprijs of minderprijs, uitgesplitst in arbeid en materiaal |
| Gevolgen voor de planning | Geen; of: één dag later voor de stukadoor |
| Gevolgen voor andere onderdelen | Groepenkast heeft nog ruimte; geen gevolgen |
| Akkoord | Naam en datum van de opdrachtgever, vóór uitvoering |
Als er toch onverwacht meerwerk op de factuur staat
Vraag eerst om een onderbouwing: welke wijziging, wanneer besproken, hoe berekend. Klopt het niet, schrijf dan de aannemer aan en leg uit waarom je het niet eens bent. ACM ConsuWijzer heeft daarvoor een voorbeeldbrief voor meerwerk bij een vaste prijs. Kom je er samen niet uit, dan kan een geschillencommissie of de rechter uitsluitsel geven; welke route openstaat, hangt af van de voorwaarden in je overeenkomst.
Wil je weten hoe je een offerte beoordeelt voordat je tekent, lees dan een aannemersofferte beoordelen.
Veelgestelde vragen
Is een stelpost hetzelfde als meerwerk?
Nee. Een stelpost is een voorlopig bedrag voor iets wat nog niet vaststaat. Valt je keuze duurder uit, dan betaal je het verschil; valt hij goedkoper uit, dan hoort het verschil terug te komen. Vraag bij elke stelpost waarop het bedrag is gebaseerd.
Mag een aannemer "onvoorzien" als post opnemen?
Een post voor onvoorziene zaken komt voor, maar vraag wat ermee wordt gedekt en hoe hij wordt verrekend als hij niet nodig blijkt. Een onderbouwde lijst van risico's met een aanpak per risico is duidelijker dan één ronde post.
Moet een waarschuwing voor meerwerk schriftelijk?
Artikel 7:755 BW spreekt van tijdig wijzen op de noodzaak van een prijsverhoging, zonder vormvoorschrift. Voor waarschuwingen over onjuistheden in de opdracht geldt bij een bouwwerk wel dat ze schriftelijk en ondubbelzinnig moeten (artikel 7:754 BW). Praktisch: leg het altijd schriftelijk vast, dan is er geen discussie.
Wat als ik een wijziging wil die de planning verlengt?
Dan hoort in het wijzigingsvoorstel ook de nieuwe planning te staan. Zo weet je vooraf wat een wijziging kost in geld en in tijd, en kun je kiezen.
Bronnen
- Burgerlijk Wetboek Boek 7, artikel 7:755 (prijsverhoging bij meerwerk), Overheid.nl, wetten.overheid.nl. Geraadpleegd op 23 september 2026.
- Burgerlijk Wetboek Boek 7, artikel 7:754 (waarschuwingsplicht aannemer), Overheid.nl, wetten.overheid.nl. Geraadpleegd op 23 september 2026.
- Wat moet ik betalen als de ondernemer meer werk of minder werk uitvoert?, ACM ConsuWijzer. Geraadpleegd op 23 september 2026.
- Wanneer mag een dienstverlener de prijs verhogen?, ACM ConsuWijzer. Geraadpleegd op 23 september 2026.
- Overeenkomst sluiten en stoppen, ACM ConsuWijzer. Geraadpleegd op 23 september 2026.
- Checklist: offertes vergelijken, ACM ConsuWijzer. Geraadpleegd op 23 september 2026.